Vermoeidheid is uitgegroeid tot een structureel probleem in het wegvervoer. De gevolgen zijn gevaarlijk voor chauffeurs en
andere weggebruikers.
Als je als truck- of buschauffeur om drie uur ’s middags al zenuwachtig bent omdat je geen veilige parkeerplek voor de nacht vindt, loopt er iets grondig mis. Toch is dat de realiteit voor de vele chauffeurs op onze wegen.
Lange werkdagen, slechte slaapplaatsen en onvoldoende controles van regels maken vermoeidheid de norm. Daarom trok ACV-Transcom in de periode rond 21 juni – niet toevallig de langste dag van het jaar – de snelwegparkings op voor hun actiedag tegen vermoeidheid.
'Chauffeurs staan constant onder druk om zoveel mogelijk ritten uit te voeren.'
Liesbet Verboven, vakbondssecretaris bij ACV-Transcom
‘De chauffeurs die we spraken, bevestigden allemaal dat vermoeidheid een groot probleem is’, zegt Liesbet Verboven, vakbondssecretaris bij ACV-Transcom. ‘Ze staan constant onder druk om zoveel mogelijk ritten uit te voeren.’ De actie maakt deel uit van de Europese Day Against Driver Fatigue, opgezet door de Europese Transportarbeidersfederatie (ETF). ‘Voor chauffeurs is elke dag lang.’
Zwijgen uit angst
Volgens een ETF-studie uit 2021 voelt 60 procent van de vrachtwagenchauffeurs en 66 procent van de buschauffeurs zich regelmatig moe tijdens het rijden. Bijna een op de drie gaf toe minstens een keer in slaap gevallen te zijn achter het stuur. De werkelijke cijfers liggen waarschijnlijk hoger, omdat velen uit angst zwijgen.
‘Parkings zijn slecht uitgerust, overvol en vaak onveilig’, legt Verboven uit. Er is een structureel tekort aan degelijke parkings. Maar de hoofdoorzaak van de vermoeidheid ligt volgens de ETF-studie in slechte arbeidsomstandigheden.
‘De regels hoeven niet anders. Het probleem is dat ze nauwelijks worden gehandhaafd.’
Chauffeurs draaien vaak werkweken van meer dan vijftig uur. Hun ritten zijn onregelmatig en verstoren het natuurlijke slaapritme. ‘De regels hoeven niet anders’, benadrukt Verboven. ‘Het probleem is dat ze nauwelijks worden gehandhaafd.’
Die gebrekkige handhaving komt duidelijk naar voren bij controles. ‘We kennen parkings waar bij steekproeven tot zeventig procent van de vrachtwagens in overtreding blijkt’, vertelt Verboven. ‘Inspectiediensten willen wel vaker controleren, maar hebben daarvoor niet genoeg mensen of middelen.’
'Voor niemand veilig'
ACV-Transcom richt daarom een dubbele oproep aan werkgevers en politiek. ‘Werkgevers moeten menselijkere uurroosters opstellen en rusttijden respecteren. De overheid moet zorgen voor meer veilige parkeerplaatsen en betere controles. Zonder die maatregelen blijft chronische vermoeidheid gevaarlijk voor iedereen op de weg. De regels zijn duidelijk, maar zolang niemand ze afdwingt, blijven chauffeurs moe achter het stuur zitten. En dat is voor niemand veilig.’
