Samen met partners in Nederlands Limburg, Oost-België en via de School voor Sociale Wetenschappen van UHasselt gaat beweging.net op verkenning in het brede spectrum van initiatieven rond burgerparticipatie, van inspraak tot cocreatie.
Nele Driesen van beweging.net, initiatiefnemer van dit project, verklaart: ‘Praktijkbezoeken in Genk, Stevensweert, Kerkrade en Eupen leren ons meer over de kansen en knelpunten van burgerparticipatie. Adviesraden zijn uitdovend of in transitie, burger- en dorpsbudgetten proberen burgers te engageren om lokaal eigen projectideeën te ontwikkelen. We merken dat ‘dorpsontwikkeling’ in alle regio’s op de agenda staat. Verdwijnende voorzieningen en diensten maken dat burgers noodgedwongen zelf initiatieven nemen voor ontmoeting, bereikbaarheid en mobiliteit, energietransitie en cohousing. Coöperatie en samenwerking over de domeinen en sectoren heen loont.’
Hans Stevens van de Dorpsraad in Kermt geeft een goed voorbeeld dat eveneens tot een effectief resultaat geleid heeft: ‘Onze Dorpsraad Kermt is ontstaan vanuit een nood, er was geen sporthal meer. Hierdoor verdwijnt het verenigingsleven en kinderen moeten zich ver verplaatsen om ergens anders te sporten. We hebben ons vanuit de buurt verenigd en contact opgenomen met de Stad Hasselt. De schepen gaf ons de uitdaging om aan te tonen dat Kermt een sporthal nodig heeft. Zo hebben we dit samen kunnen realiseren.’
Bürgerdialog
In de Duitstalige Gemeenschap kennen ze de ‘Bürgerdialog’. Dat is het veel beschreven Oost-Belgische model van burgerinspraak. Een burgerpanel wordt samengebracht via loting, ontvangt info en beluistert experts over een specifiek onderwerp zoals bijvoorbeeld kinderopvang, inclusief onderwijs of betaalbare huisvesting. Het parlement moet verplicht aan de slag met de aanbevelingen van het burgerpanel, of argumenteert waarom voorstellen niet haalbaar zijn.
Een bezoek aan het Dorpshuis in Eynatten toont aan hoe burgers volhardend samenwerken in het maximaal realiseren van antwoorden op lokale noden. Een mooi voorbeeld van actief burgerschap in een sterk netwerk met onder andere ‘food sharing’, internetcafé en vrijwillige taxidienst.
Bruggen bouwen
Met Limburgse trots en vlaai ontving beweging.net Limburg professionals, beleidsmakers en burgers uit Nederlands Limburg, Oost-België en Belgisch Limburg tijdens een slotevenement in Alden Biesen op 11 september. Nele Driesen: ‘We gaan in dialoog over de motivatie en bestaansreden van burgerinitiatieven, hoe zij zich verhouden tot middenveld en lokale overheden en de signaalfunctie die zij kunnen hebben om eventuele hiaten aan te kaarten. Burgerparticipatie start eerder vanuit een nood en draagvlak om vervolgens aan oplossingen te werken.
Bruggen bouwen tussen burgerinitiatieven, middenveld en overheid kan onze democratie kwalitatiever maken. Op voorwaarde dat er voldoende ruimte is voor vertrouwen, connectie, duidelijke communicatie en het waarmaken van haalbare engagementen. Deze boeiende leerlessen en waardevolle connecties doen ons verder bouwen op een verbindend concreet vervolgproject.’
De volgende weken worden de voornaamste bevindingen nog gebundeld in een publicatie. Deze is binnenkort voor iedereen beschikbaar via onze website.
‘Connected Communities - Burgerparticipatie, van inspraak tot cocreatie’ is een project van Beweging.net Limburg, samen met Stichting Spil in de Wijk (NL), Vereniging Kleine Kernen Limburg VKKL (NL), Burgerkracht Limburg (NL), Ländliche Gilden (OSTBE) en UHasselt (BE). Een Interreg Euregio Maas-Rijn People To People project, met de steun van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling.
