De ‘supernota’ van Bart De Wever (N-VA) mikte bij de onderhandelingen over een nieuwe regering op een meerwaardebelasting van 10 procent. Die zou betaald moeten worden op de winst van verkoop van aandelen. Maar ondanks brede overeenstemming, wilde MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez van geen meerwaardebelasting weten. De regeringsonderhandelingen spatten uit elkaar, en de meerwaardebelasting verdween in de prullenmand.
Wraakroepend, vindt Kevin Spiritus, Belgisch belastingeconoom aan de Erasmus School of Economic (Rotterdam). ‘Het gaat om eerlijkheid’, zegt hij. ‘Wat voorlag was in het geheel een belastingvermindering. Alleen zou een groep mensen met veel financiële draagkracht niet langer ontzien worden. De meeste mensen bezitten geen aandelen met meerwaarde. Die zitten vooral bij de rijkste 10 procent.’
Het laatste voorstel was al een sterk uitgedunde versie, met verschillende vrijstellingen en uitzonderingen.
SPIRITUS ¬ ‘Zodra er ook maar één gat in de fiscaliteit zit, zal wie de middelen heeft die achterpoortjes gebruiken. Als je meerwaarden zoals vandaag vrijstelt of gunstiger belast, zorgen zij ervoor dat hun vermogensinkomens er als meerwaarden uitziet. Dat stuurt bovendien hoe mensen hun geld investeren en is slecht voor de economie. We moeten alle kapitaalinkomens gelijk belasten.’
Hoe verklaart u de weerstand van MR-voorzitter Bouchez?
SPIRITUS ¬ ‘Zijn bedoeling is klaarblijkelijk om op papier wel een meerwaardebelasting te hebben, maar in de praktijk zijn achterban te ontzien met allerlei uitzonderingen. Daarom stellen ze een uitgebreide effectentaks voor als tegenvoorstel. Grootaandeelhouders gebruiken geen effectenrekeningen. Het is duidelijk dat de lobby mee aan tafel zit.’
Moeten we blij zijn met een meerwaardebelasting als toemaatje voor een verder asociaal regeerakkoord dat in de sociale zekerheid wil besparen?
SPIRITUS ¬ ‘Een meerwaardebelasting is een belangrijk onderdeel om tot een rechtvaardiger systeem te komen. Mensen met gelijke draagkracht moeten gelijk belast worden. Het is dan wel geen structurele hervorming zoals minister van Financiën Vincent Van Peteghem (CD&V) voorstelde, maar een meerwaardebelasting neemt al een grote onrechtvaardigheid weg.’
‘Als je naar de partijprogramma’s kijkt, is er in het parlement een grote meerderheid voor een meerwaardebelasting. De onderhandelende partijen maken samen dan wel een rechtse coalitie (N-VA, MR, Vooruit, CD&V, Les Engagés, red.), maar als Vooruit zelfs dat niet kan binnenhalen, vraag ik me af wat ze in een regering te zoeken hebben.’
