‘Je had eens die ogen van de kinderen moeten zien toen ze voor het eerst de zee zagen,’ vertelt alleenstaande mama Marieke. Haar twee dochtertjes sprongen meteen naar het water, ondanks de kou. ‘Alleen zou ik dit nooit kunnen betalen. Zelfs een daguitstap is te duur voor ons.’
Dankzij het Fonds Vakantie Voor Iedereen (VVI) kon het gezin enkele dagen naar Koksijde, inclusief een bezoek aan Plopsaland. ‘Die vakantie vergeten we nooit’, zegt Marieke.
'Vakantie is een basisrecht. Toch leven in Vlaanderen een miljoen mensen in armoede, onder wie 180.000 kinderen die nooit op uitstap kunnen.'
Kristien Verhaeghe, Fonds Vakantie Voor Iedereen
Haar verhaal raakt de kern van waarom initiatieven zoals Iedereen Verdient Vakantie (IVV) en VVI zo essentieel zijn: ze geven niet alleen ontspanning, maar ook waardigheid, verbinding en hoop.
Vakantie een recht, en geen privilege
Kristien Verhaeghe, algemeen coördinator van VVI, legt uit: ‘Vakantie is een basisrecht, erkend in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Toch leven in Vlaanderen een miljoen mensen in armoede, onder wie 180.000 kinderen die nooit op uitstap kunnen.’
IVV, een initiatief van Toerisme Vlaanderen, biedt al 23 jaar kortingen via sociaal tarief. VVI vult aan voor wie zelfs dát niet kan opbrengen. Wij zorgen voor een kosteloze én zorgeloze ervaring’, benadrukt Verhaeghe. ‘Van treintickets tot een ijsje – we nemen alle praktische en emotionele drempels weg.’
Fonzies: vertrouwenspersonen die de weg wijzen
Luc, vrijwilliger bij Welzijnsschakel Warm-Kracht in Vilvoorde, begeleidt als ‘Fonzie’ gezinnen naar hun eerste uitstap. ‘Het gaat niet alleen om geld,’ vertelt hij. ‘Schaamte, angst om ‘niet welkom’ te zijn, of gewoon niet weten wat je mee moet nemen: dat houdt mensen tegen.’
Hij herinnert zich een mama die nerveus vroeg: ‘Zullen ze ons wel binnenlaten?’ Luc hielp haar van het plannen van de route tot het invullen van een kofferchecklist.
‘Die begeleiding is net zo belangrijk als de financiële steun’, zegt hij. ‘Het gaat om vertrouwen geven.’
Impact die verder reikt dan één dag
De Plantentuin in Meise werd voor de twee zussen Herlinde en Martine, twee zussen uit Vilvoorde, ‘een paradijs’. ‘We voelden ons als prinsessen’, zeggen ze. Voor Luc was het ontroerend om te zien hoe zo’n dag verbinding creëerde: ‘Ze spraken nog weken over de ‘magnifieke serres’ en de vogeltjes die floten.’
Het Fonds Vakantie Voor Iedereen richt zich bewust niet alleen op gezinnen, maar ook op ouderen in armoede – een groep die vaak vergeten wordt. Voor velen onder hen is een daguitstap naar de Plantentuin Meise of Bellewaerde niet alleen een moment van ontspanning, maar ook een levenslijn tegen eenzaamheid. Voor ouderen die geïsoleerd raken door financiële zorgen of gezondheidsproblemen, kan zo’n uitstap het verschil maken tussen overleven en léven.
'Even geen zorgen, nieuwe energie opdoen – het helpt mensen om weer vooruit te kijken.'
Vrijwilliger Luc
Wetenschap toont aan dat chronische stress door armoede de mentale ‘bandbreedte’ vernauwt. ‘Net daarom is vakantie zo belangrijk’, legt Verhaeghe uit.
Initiatieven zoals VVI tonen dat het anders kan: door eerst rust en perspectief te bieden, krijgen mensen weer lucht om stappen vooruit te zetten. Maar echte verandering vraagt een beleid dat armoede niet als individueel falen ziet, maar als een systeemfout. Tot die tijd blijven Fonzies en hun vakantiedagen een onmisbaar tegengif – voor kinderen, alleenstaande ouders, én die oudere buurvrouw voor wie de Plantentuin even een wereld van mogelijkheden opent.
‘Even geen zorgen, nieuwe energie opdoen – het helpt mensen om weer vooruit te kijken.’ Voor kinderen is het effect ook groot: ‘Eindelijk kunnen ze op school vertellen over Plopsaland of de zee. Dat geeft trots en zelfvertrouwen.’
‘Samen maken we het verschil tussen ‘nooit’ en ‘onvergetelke herinneringen’’, besluit Luc.
Tekst Tijs De Geyndt
