Sinds toenmalig minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) in 2015 het kraamverblijf inkortte, verblijven mama’s en hun pasgeboren baby’s doorgaans minder lang in het ziekenhuis. Een gemiddelde duur van 4,4 dagen in 2010 daalde tot 2,8 dagen in 2019. In 10 jaar tijd is de gemiddelde duur dus met meer dan een derde verminderd. Natuurlijk heeft het type bevalling (vaginaal dan wel een keizersnede) invloed op de duur van het verblijf.
Uit onderzoek van CM bij 430 000 mama’s en baby’s, blijkt nu dat het aantal heropnames van baby’s in het ziekenhuis gestegen is van 4,8 procent (2010-2014) naar 5,9 procent (2015-2019). Bij de mama’s stijgt het van 1,1 naar 1,3 procent. Alles in de 30 dagen na het verlaten van de kraamafdeling.
CM benadrukt dat de verkorte verblijfsduur slechts één factor is die de stijging in het aantal heropnames kan beïnvloeden. ‘Hoewel zes procent misschien niet veel lijkt, is het toch een aanzienlijk percentage gezien het om de gezondheid van pasgeborenen gaat’, stelt Hervé Avalosse van de CM-studiedienst.
Opvallend is dat baby’s van moeders met een statuut van verhoogde tegemoetkoming – van wie het aantal trouwens gestegen is van 7,8 procent in 2010 naar 12,3 in 2019 – vaker heropgenomen worden. Ook bij een risicozwangerschap, waarbij een moeder bijvoorbeeld aan een hoge bloeddruk of diabetes lijdt, ligt de kans op heropname hoger. En ook het aantal risicozwangerschappen stijgt van 15,6 procent in 2010 naar 25,8 in 2019.
Opvolging
Hoe meer opvolging er is na de geboorte, hoe groter de kans op heropname, stelt Avalosse vast. ‘Postnatale opvolging gebeurt vaker, maar waarschijnlijk leidt het tot het opsporen van gezondheidsproblemen die in het ziekenhuis hadden kunnen worden behandeld als het verblijf op de kraamafdeling langer had geduurd. Anderzijds is dit misschien precies wat men van postnatale opvolging verwacht.’
‘Een verkort verblijf op de kraamafdeling of een thuisbevalling mogen geen taboe zijn, en veel moeders zijn ook blij om snel terug naar huis te keren, maar het is niet voor iedereen de beste optie’, waarschuwt Avalosse. ‘De moeder en de baby moeten voldoende opvolging krijgen. Niet alleen medisch, maar ook sociaal. De trend mag niet zijn om de kraamverblijven te verkorten, enkel en alleen om te besparen.’
Getuigenissen
Naar aanleiding van dit artikel spraken we ook met drie mama’s die ook in de kraamzorg werken. Hun getuigenissen kan je lezen door op onderstaande afbeelding te klikken.
