De cijfers in het kort
• sinds de start al meer dan 61.500 uitleningen (en 2025 is nog niet voorbij)
• ± 530 actieve leden
• ± 400 elektrische machines en ± 2.000 handtools en accessoires
• vervangwaarde van de collectie: ± €182.886
• 160 uitleningen per week, 25 workshops per jaar
• >1.400 herstellingen sinds 2015
• publiekslievelingen: dit jaar de Makita-stofzuiger; all-time #1: de Festool-cirkelzaag (232 keer geleend)
Hoe het begon
Mede-initiatiefnemer Olivier Beys zag voorbeelden in Kortrijk en Noord-Amerika. De nood was simpel: mensen willen goed gereedschap zonder er veel geld aan uit te geven voor iets dat daarna in de kast belandt. Voor Olivier was Tournevie ook een manier om wortel te schieten in Brussel en iets terug te doen. Delen voorkomt verspilling en vermindert overbodige productie. Het laat zien: het kan anders.
Wat is Tournevie?
Een lid betaalt een spotgoedkoop abonnement en leent het juiste toestel op het juiste moment. Zo kan je wél die gaatjes boren, vloer leggen of kast herstellen—zonder iets nieuws te moeten kopen. Je krijgt er uitleg, workshops en soms zelfs een herstelling bovenop. Dat spaart geld, materiaal en plaats.
'Zo kan je wél die gaatjes boren, vloer leggen of kast herstellen—zonder iets nieuws te moeten kopen.'
Olivier Beys, Mede-initiatiefnemer Tournevie
Leren maken: zuurstof voor het hoofd
Uit de bibliotheek groeiden toegankelijke workshops: basis boren en pluggen, veilig werken met zaag- en schuurmachines, eenvoudige reparaties, houtbewerking… Je leert door te doen, in kleine groepen en met veel geduld. De sfeer is warm: mensen met verschillende talen en achtergronden zitten naast elkaar aan de werkbank en helpen elkaar vooruit. En je gaat vaak niet alleen met een plankje of gerepareerd toestel naar huis, maar ook met een rustiger hoofd en meer zelfvertrouwen. Iets met je handen maken maakt het hoofd leeg en geeft zuurstof—en het redt tegelijk materiaal van de afvalberg.
Waarom met vrijwilligers?
Tournevie startte met crowdfunding en kleine steun, dus vrijwilligers waren nodig. Dat is bewust zo gebleven. Er is een coördinator en enkele freelancers, maar de bibliotheek draait vooral op mensen die graag helpen. Leden en vrijwilligers staan op gelijke voet: geen afstand tussen gebruiker en “baas”, maar samen beheren we wat van ons allemaal is. Het is ook een ontmoetingsplek waar talen en werelden door elkaar lopen.
Werkt delen in crisistijd?
Ja. Net nu blijkt: lenen is goedkoper dan kopen en je krijgt kwaliteit. De vraag stijgt en de organisatie staat financieel sterker. Wat wel remt: de politieke stilstand in Brussel. Daardoor is het lastig om samenwerkingen met de overheid te sluiten.
Droom voor de volgende tien jaar
Tournevie wil naar een “15-minutenstad”: waarbij je een deel- en leerplek vindt in elke wijk op wandel- of fietsafstand. Geen klassieke publiek-private samenwerking, maar overheid + burgers die zich verenigen om samen te beheren. Dat maakt bewoners weerbaarder, verbindt mensen én drukt de kosten.
Kort gezegd
Tournevie bewijst dus al tien jaar, net als Fietsbieb, dat delen loont. Minder spullen kopen, meer kunnen doen, en elkaar ontmoeten rond een werkbank. Zin om mee te bouwen—als lid, vrijwilliger of met een donatie van degelijk gereedschap? Je bent welkom.
Tekst Tijs De Geyndt
