We konden er niet naast kijken, de eedaflegging van Trump was overal groot nieuws. Van het onder een hoed verborgen gezicht van Melania Trump (kon ze het zelf niet meer aanzien?) tot Elon Musk die bewust nog wat olie op het vuur gooide door een Hitlergroet te brengen. Wat me het meest opviel, was de enorme rol die de rijkste mensen ter wereld kregen. Van de gewone Amerikaan was geen spoor te bekennen.
De boodschap is duidelijk: alle heil is van de technologiemiljardairs te verwachten. De bazen van Facebook, Amazon, Google, TikTok, X … zij doen Amerika draaien (virtueel dan toch). En in ruil kopen zij met hun grote geld politieke macht. Zo wordt Amerika steeds een beetje meer Rusland.
Geen wonder dat Trump het goed kan vinden met Poetin. Beide politieke brulboeien worden gesteund door zichzelf verrijkende zakenmannen en omgekeerd. Om dan de taart netjes onder elkaar te verdelen. De gewone Rus in de straat weet ondertussen waar hem dat gebracht heeft. Alle tegenstand wordt in de kiem gesmoord met schijnprocessen, een bijzonder repressieve politiestaat, staatspropaganda en een mensenlevens verslindende oorlog. De democratie, de rechtstaat, mensenrechten, vrije media … zijn alleen maar hinderpalen. Om de bevolking af te leiden is er natuurlijk ook een zondebok nodig. Voor Poetin zijn dat de Oekraïners. Voor Trump migranten.
In heel dat systeem zit een gigantische misleiding. Men stelt het voor alsof we allemaal eerst de taart moeten bakken en dat iedereen dan braaf in de rij een lekker stuk kan afhalen. De waarheid is dat het buffet alleen voorbehouden is voor wie al last heeft van de maag door alles wat ze al opgeschrokt hebben. Zonder een gezonde herverdeling en zonder een overheid die daarvoor regels oplegt, rest voor gewone mensen in het beste geval oud brood. En voor veel Amerikanen en Russen zelfs dat niet.
Uiteindelijk vreet dit systeem ook zichzelf op. Alle wetenschappelijk onderzoek bewijst dat hoe ongelijker samenlevingen zijn, hoe slechter ze zich economisch ontwikkelen. Het is geen toeval dat landen zoals Zweden en Denemarken, met een lagere ongelijkheid en een sterke focus op onderwijs, veel beter scoren op het vlak van economische groei en welvaart dan landen met hoge ongelijkheid zoals de VS.
Een grotere ongelijkheid hangt ook samen met slechtere gezondheid, hogere criminaliteit en geweld en meer sociale spanningen. Dat soort maatschappij, want een samenleving is het niet, maakt uiteindelijk zichzelf kapot. Wat verklaart waarom al die Russische miljardairs massaal hun land verlieten en verkasten naar West-Europa, dat was heus niet uit liefde voor het voetbal. Of binnenkort naar Mars, zoals de Amerikaanse techbazen zo graag willen. Het monster dat ze creëren is uiteindelijk zelfs voor hen te bedreigend.
In West-Europa hebben vakbonden en werkgevers na de ramp van de Tweede Wereldoorlog voor een andere weg gekozen. We bakken samen de taart en proberen die ook zo eerlijk mogelijk te verdelen. Natuurlijk verloopt dat niet zonder slag of stoot. Natuurlijk is dat werk niet af en kan het nog altijd beter en rechtvaardiger. Maar finaal leven we wel in het beste deel van de wereld.
Sommige politici, ook onder hen die al maandenlang een regering proberen te vormen, lijken dat te zijn vergeten en vervallen in Trumpiaanse ‘logica’. Ze kijken enkel naar eigenbelang en dat van hun rijke vriendjes. Ze proberen de vakbond en het ziekenfonds van de gewone mensen dood te maken. Want ze weten dat daar de tegenstand voor hun verderfelijke plannen zit.
In dat laatste hebben ze, voor één keer, wel gelijk.
Ann Vermorgen, voorzitter ACV
