Huisbezoeken met agressieve verkooptechnieken, het onder druk zetten van zorgbehoevenden om een contract te tekenen, hoge premies om nieuwe collega’s met klantenportefeuille aan te trekken … De praktijken van thuiszorgbedrijf Altrio die Het Laatste Nieuws en VTM Nieuws wisten bloot te leggen doen menige mond openvallen. ‘Ik schrik niet van de inhoud van het onderzoek’, klinkt het bij nationaal thuiszorgverantwoordelijke Rik De Jaegher van het ACV. ‘Wat bij Altrio gebeurt staat haaks op wat je in de rest van de sector ziet. Er zijn ook enkele andere agressievere spelers, maar niemand drijft het zo ver als zij. Altrio heeft dan ook een parcours afgelegd om anders in het werkveld te staan.’
Ook vanuit de sector komen verontwaardigde reacties, zoals bijvoorbeeld van Dirk Broos, voorzitter van het Wit-Gele Kruis. ‘Het is ongehoord om patiënten onder druk te zetten en ermee te dreigen hun zorg stop te zetten als ze niet voor de ene of andere zorgverlener kiezen. Als zorgorganisatie handel je altijd in het belang van je patiënten, nooit in eigenbelang. Als je dat niet beseft, hoor je niet thuis in de zorgsector. Dat er binnen onze sector zulke praktijken gebeuren, kunnen we absoluut niet tolereren. We hopen dan ook dat hier correct tegen wordt opgetreden zodat patiënten met een gerust gevoel een beroep kunnen doen op hun vertrouwde thuisverpleegkundige.’
Ook de betrokken ministers lieten reeds aan de pers weten zulke toestanden in de sector niet te tolereren en grondige onderzoeken naar de zaak te bevelen.
Schijnzelfstandigen
Dat de vakbonden nog niet aan de alarmbel getrokken hebben, hoeft volgens Rik De Jaegher niet te verbazen. ‘Dat zijn allemaal zelfstandigen, dus die zien wij bij ons helaas niet. Het is wel de vraag hoe zelfstandig je als verpleegkundige daar echt bent, als je niet voor een ander thuiszorgbedrijf mag werken door het wurgcontract dat je moet tekenen. Schijnzelfstandigen zijn in de hele sector een probleem.’
Hij voegt toe dat de lijn zussen zelfstandigen en schijnzelfstandigen ook heel vaag is. ‘Heel die verzelfstandiging van de thuisverpleging drijft een wig in de hele sector. Voor loontrekkenden zijn en terecht allerlei regels en is alles piekfijn geregeld, terwijl je bij zelfstandigen in een cowboywereldje terechtkomt waar alles kan. Die kunnen bijvoorbeeld perfect shiften van 14 uur draaien zonder dat er wettelijke bezwaren tegen zijn. Daarom komen loontrekkenden in die sector steeds zwaarder onder druk te staan. Zo was er onlangs een dossier waarbij een volledige groep in blok gevraagd werd om zelfstandig te worden. Wie weigerde kon vertrekken.’
Door het grote personeelstekort in de zorgsector zijn er volgens Rik De Jaegher ook positieve evoluties. ‘Omdat er zo weinig personeel in die sector te vinden is, moeten de groepen elkaar meer en meer vinden. Tijdens de coronacrisis werden er consortia opgericht tussen verschillende bedrijven, zodat zieke thuisverpleegkundigen opgevangen konden worden door collega’s van andere bedrijven. Dat is in de praktijk heel erg goed verlopen, waardoor men nu in een aantal provincies kijkt of daar een duurzamer samenwerkingsmodel in te vinden is.’
