Solidariteit
‘Op mijn dertiende dreigden we België te moeten verlaten. We leefden hier al tien jaar, spraken de taal, gingen naar school, mijn ouders werkten en mijn broertje en zusje waren hier geboren. Ik vroeg me af waarom ze ons hier niet wilden. Maar er was ook veel solidariteit vanuit onze omgeving. Al mijn klasgenoten en vrienden hebben brieven geschreven omdat ze vonden dat we hier moesten blijven. Ook mijn leerkrachten hebben me altijd beschermd. Ik kon eigenlijk niet mee op buitenlandse schoolreizen zonder papieren, maar ze verzekerden mij altijd dat ze me niets zouden laten overkomen.’
Woorden
‘Van het vluchten herinner ik me vooral het onderduiken en slapen in de auto. Mijn ouders wilden niet dat ik nog Russisch sprak, uit angst dat iemand ons zou ontdekken. Ik heb dan selectief mutisme ontwikkeld, een aandoening waarbij je door trauma stopt met praten. Dat heeft enkele jaren geduurd, tot ik een goede band kreeg met een kleuterleerkracht, die me weer aan het praten kreeg. Ondertussen gebruik ik net woordkunst om me uit te drukken op een podium als slam poet, theatermaker en muzikante. Ik geef ook creatieve workshops en ben trots op wat ik doe. Ik probeer mensen te vormen en via die weg ook dingen te veranderen.’
Identiteit
‘De dag dat ik mijn Belgische identiteitskaart kreeg was een van de gelukkigste uit mijn leven. Ik moest eindelijk niet meer in constante angst leven. Ik heb lang geworsteld met mijn identiteit. Was ik nu Belgisch, Kazachs of Russisch? Ik wist niet waar mijn thuis was en zat in een soort niemandsland, wat heel eenzaam voelde. Vanuit dat gevoel ben ik mijn voorstelling beginnen te maken, wat heel therapeutisch was. Nu weet ik dat ‘thuis’ veel dingen tegelijk kan zijn en ook verspreid kan liggen. Ik heb er vrede mee dat ik van overal en nergens ben. Ik zie het nu als een verrijking.’
Vluchteling
‘Ik was zelf een vluchteling en iemand zonder papieren dus telkens ik hoor dat er niet genoeg opvangplaatsen zijn en mensen op straat moeten slapen, dan breekt mijn hart. Dat zijn mensen die alles achterlaten omdat ze geen andere keuze hebben. Ik zie vluchtelingen als heel krachtige mensen die bewondering en respect verdienen. Ik hoop met mijn eigen verhaal ook mensen te sensibiliseren en hoop te geven.’
Tolerantie
‘We hebben in België zo’n kleurrijke, diverse samenleving en ik hoop dat we die kunnen behouden met de nodige tolerantie. Soms ben ik wel bang voor verzuring en verrechtsing, niet enkel op vlak van migratie, maar ook op vlak van vrouwen-, trans- en holebirechten. Ik hoop dat we als samenleving niet achteruitgaan en het bepaalde groepen niet moeilijker gaan maken met minder rechten, kansen en tolerantie.’
